<?xml version="1.0" encoding="ISO-8859-1"?><article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id>1982-7806</journal-id>
<journal-title><![CDATA[Cadernos de História da Educação]]></journal-title>
<abbrev-journal-title><![CDATA[Cad. Hist. Educ.]]></abbrev-journal-title>
<issn>1982-7806</issn>
<publisher>
<publisher-name><![CDATA[EDUFU - Editora da Universidade Federal de Uberlândia]]></publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S1982-78062017000100155</article-id>
<article-id pub-id-type="doi">10.14393/che-v16n1-2017-11</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="pt"><![CDATA[&#8220;Se hum instante vos descuidais, se hum instante desamparais vosso filho, talvez que para sempre fique perdido&#8221;: vigilância e punição em um manual de comportamento social português do século XVIII]]></article-title>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[&#8220;If for a moment neglect, if for a moment your son helplessness, may be lost forever&#8221;: surveillance and punishment in a social behavior treated portuguese eighteenth century]]></article-title>
<article-title xml:lang="es"><![CDATA[&#8220;Si un instante vos descuidáis, si un instante desamparáis vuestro hijo, talvez para siempre permanezca perdido&#8221;: vigilancia y castigo en un manual de comportamiento social portuguesa del siglo XVIII]]></article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Ripe]]></surname>
<given-names><![CDATA[Fernando]]></given-names>
</name>
<xref ref-type="aff" rid="Aff"/>
</contrib>
</contrib-group>
<aff id="Af1">
<institution><![CDATA[,Universidade Federal de Pelotas  ]]></institution>
<addr-line><![CDATA[Pelotas RS]]></addr-line>
<country>Brazil</country>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<day>00</day>
<month>04</month>
<year>2017</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<day>00</day>
<month>04</month>
<year>2017</year>
</pub-date>
<volume>16</volume>
<numero>1</numero>
<fpage>155</fpage>
<lpage>179</lpage>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http://educa.fcc.org.br/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S1982-78062017000100155&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri><self-uri xlink:href="http://educa.fcc.org.br/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S1982-78062017000100155&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri><self-uri xlink:href="http://educa.fcc.org.br/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S1982-78062017000100155&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri><abstract abstract-type="short" xml:lang="pt"><p><![CDATA[Resumo  Neste artigo pretende-se, a partir das categorias conceituais vigil&#226;ncia e puni&#231;&#227;o, analisar as estrat&#233;gias que orientavam o processo de constitui&#231;&#227;o dos modos espec&#237;ficos de ser sujeito masculino infantil, no contexto luso setecentista, prescritas na obra A aia vigilante, ou reflex&#245;es sobre a educa&#231;&#227;o dos meninos, desde a infancia at&#233; &#225; adolescencia (1767), de autoria de D. Joanna Rousseau de Villeneuve. Esta obra est&#225; enquadrada na categoria liter&#225;ria conhecida como Literatura de Comportamento Social, publicada crescentemente em Portugal, no s&#233;culo XVIII. Tratavam-se de manuais pedag&#243;gicos, de bom comportamento e de virtudes, geralmente baseados na moral crist&#227;-cat&#243;lica, que se caracterizavam por recomendar e prescrever determinadas normas de comportamento social e ensinamentos morais. ]]></p></abstract>
<abstract abstract-type="short" xml:lang="en"><p><![CDATA[Abstract  This article is intended, from the conceptual categories surveillance and punishment, to analyze the strategies that guided the process of meeting the specific ways of being male subject child, in eighteenth-century Portuguese context, prescribed in the treated A aia vigilante, ou reflex&#245;es sobre a educa&#231;&#227;o dos meninos, desde a infancia at&#233; &#225; adolescencia (1767), authored by D. Joanna Rousseau Villeneuve. This treateds is framed in literary category known as Literature Social Behavior, published increasingly in Portugal in the eighteenth century. They were teaching manuals of good behavior and virtues, usually based on Christian-Catholic morality, which were characterized by recommend and prescribe certain norms of social behavior and moral teachings. ]]></p></abstract>
<abstract abstract-type="short" xml:lang="es"><p><![CDATA[Resumen  En este art&#237;culo se pretende, a partir de las categor&#237;as conceptuales de vigilancia y castigo, analizar las estrategias que orientaban el proceso de constituci&#243;n de los modos espec&#237;ficos de ser sujeto masculino infantil, en el contexto luso del siglo XVIII, prescritas en la obra la enfermera vigilante, o reflexiones sobre la educaci&#243;n de los ni&#241;os, desde la infancia hasta la adolescencia (1767), de autor&#237;a de D. Joanna Rousseau de Villeneuve. Esta obra s&#233; encuadrada en la categor&#237;a literaria conocida como Literatura de Comportamiento Social, publicada cada vez m&#225;s en Portugal, en el siglo XVIII. Se trataba de manuales pedag&#243;gicos, de buen comportamiento y de virtudes, generalmente basados en la moral cristiana-cat&#243;lica, que se caracterizaban por recomendar y prescribir determinadas normas de comportamiento social y ense&#241;anzas morales. ]]></p></abstract>
<kwd-group>
<kwd lng="pt"><![CDATA[Literatura de Comportamento Social]]></kwd>
<kwd lng="pt"><![CDATA[Vigilância]]></kwd>
<kwd lng="pt"><![CDATA[Punição]]></kwd>
<kwd lng="pt"><![CDATA[Moral]]></kwd>
<kwd lng="en"><![CDATA[Literature Social Behavior]]></kwd>
<kwd lng="en"><![CDATA[Surveillance]]></kwd>
<kwd lng="en"><![CDATA[Punishment]]></kwd>
<kwd lng="en"><![CDATA[Moral]]></kwd>
<kwd lng="es"><![CDATA[Literatura de Comportamiento Social]]></kwd>
<kwd lng="es"><![CDATA[Vigilancia]]></kwd>
<kwd lng="es"><![CDATA[Castigo]]></kwd>
<kwd lng="es"><![CDATA[Moral]]></kwd>
</kwd-group>
</article-meta>
</front><back>
<ref-list>
<ref id="B1">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[BRANCO]]></surname>
<given-names><![CDATA[Guilherme Castelo]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[A modernidade em Foucault: uma breve exposição.]]></article-title>
<source><![CDATA[Princípios]]></source>
<year></year>
<volume>4</volume>
<numero>5</numero>
<issue>5</issue>
<page-range>137-46</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B2">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[FERREIRA]]></surname>
<given-names><![CDATA[Antonio Gomes]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[Educação e Regras de Convivência e de Bom Comportamento nos Séculos XVIII e XIX.]]></article-title>
<source><![CDATA[Revista História da Educação]]></source>
<year></year>
<volume>13</volume>
<numero>29</numero>
<issue>29</issue>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B3">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[MATHIESEN]]></surname>
<given-names><![CDATA[Thomas]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[A sociedade espectadora: o &#8220;panóptico&#8221; de Michel Foucault revisitado.]]></article-title>
<source><![CDATA[Revista Margem: Tecnologia e Cultura]]></source>
<year></year>
<numero>8</numero>
<issue>8</issue>
<page-range>77-95</page-range><publisher-loc><![CDATA[São Paulo ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[EDUC/FAPESP]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B4">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[PILLA]]></surname>
<given-names><![CDATA[Maria Cecília Barreto Amorim]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[Manuais de Civilidade, Modelos de Civilização.]]></article-title>
<source><![CDATA[História em Revista]]></source>
<year></year>
<volume>9</volume>
<publisher-loc><![CDATA[RS ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Universidade Federal de Pelotas]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B5">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[RAINHO]]></surname>
<given-names><![CDATA[Maria do Carmo Teixeira]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[A distinção e suas normas: leituras e leitores dos manuais de civilidade - Rio de Janeiro, século XIX.]]></article-title>
<source><![CDATA[Acervo]]></source>
<year></year>
<volume>8</volume>
<numero>1-2</numero>
<issue>1-2</issue>
<publisher-loc><![CDATA[Rio de Janeiro ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Arquivo Nacional]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B6">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[SANTOS]]></surname>
<given-names><![CDATA[Zulmira C.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[Lei «política», lei «cristã»: as formas da conciliação em Academia nos Montes, e conversações de homens nobres (1642) de Manuel Monteiro de Campos]]></article-title>
<source><![CDATA[Península Revista de Estudos Ibéricos]]></source>
<year></year>
<numero>1</numero>
<issue>1</issue>
<page-range>307-18</page-range></nlm-citation>
</ref>
</ref-list>
</back>
</article>
