<?xml version="1.0" encoding="ISO-8859-1"?><article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id>0102-4698</journal-id>
<journal-title><![CDATA[Educação em Revista]]></journal-title>
<abbrev-journal-title><![CDATA[Educ. rev.]]></abbrev-journal-title>
<issn>0102-4698</issn>
<publisher>
<publisher-name><![CDATA[Faculdade de Educação da Universidade Federal de Minas Gerais]]></publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S0102-46982021000100152</article-id>
<article-id pub-id-type="doi">10.1590/0102-46982234221</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="pt"><![CDATA[DIREITOS HUMANOS E JUSTIÇA RESTAURATIVA NAS ESCOLAS: O QUE PENSAM OS PROFESSORES?]]></article-title>
<article-title xml:lang="es"><![CDATA[DERECHOS HUMANOS Y JUSTICIA RESTAURADORA EN LAS ESCUELAS: ¿LO QUÉ PIENSAN LOS PROFESORES?]]></article-title>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[HUMAN RIGHTS AND RESTORATIVE JUSTICE IN SCHOOLS: WHAT DO TEACHERS THINK?]]></article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[PEREIRA]]></surname>
<given-names><![CDATA[ANA CAROLINA REIS]]></given-names>
</name>
<xref ref-type="aff" rid="Aff"/>
</contrib>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[GUIMARÃES]]></surname>
<given-names><![CDATA[ÁUREA MARIA]]></given-names>
</name>
<xref ref-type="aff" rid="Aff"/>
</contrib>
</contrib-group>
<aff id="Af1">
<institution><![CDATA[,Universidade Federal do Recôncavo da Bahia Centro de Formação de Professores, Colegiado de Filosofia ]]></institution>
<addr-line><![CDATA[Amargosa BA]]></addr-line>
<country>Brazil</country>
</aff>
<aff id="Af2">
<institution><![CDATA[,Universidade Estadual de Campinas Faculdade de Educação ]]></institution>
<addr-line><![CDATA[Campinas SP]]></addr-line>
<country>Brazil</country>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<day>00</day>
<month>00</month>
<year>2021</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<day>00</day>
<month>00</month>
<year>2021</year>
</pub-date>
<volume>37</volume>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http://educa.fcc.org.br/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S0102-46982021000100152&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri><self-uri xlink:href="http://educa.fcc.org.br/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S0102-46982021000100152&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri><self-uri xlink:href="http://educa.fcc.org.br/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S0102-46982021000100152&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri><abstract abstract-type="short" xml:lang="pt"><p><![CDATA[RESUMO: O presente artigo tem por objetivo conhecer o lugar que os direitos humanos e a justiça restaurativa têm na história oral de professores que trabalham na rede estadual da cidade de Campinas-SP. Entende-se que a mediação de conflitos depende do modo como os processos restaurativos são acolhidos, planejados e executados. Assim, a partir da história oral de vida desses professores, busca-se neste artigo identificar, nas suas narrativas, como foi realizado o uso da justiça restaurativa no contexto escolar. Autores como Foucault, Larrosa, Veiga-Neto, e Pignatelli ajudaram a problematizar as narrativas dos professores envolvendo as práticas restaurativas, reconhecendo nelas predisposições subjetivas que, sendo exercidas com base nos dispositivos de controle, retroalimentam neste lócus a mesma violência que pretendem arrefecer. Entende-se ser necessário encorajar a agência docente, no sentido de estimular entre os educadores uma reflexão permanente, com vistas a transformar rotinas escolares e a refletir sobre o que pode ser feito nas circunstâncias nas quais atuam, cotidianamente.]]></p></abstract>
<abstract abstract-type="short" xml:lang="es"><p><![CDATA[RESUMEN: El presente artículo tiene por objetivo conocer el lugar que los derechos humanos y la justicia restauradora tienen en la historia oral de vida de profesores que trabajan en la red estatal de la ciudad de Campinas-SP. Entiéndese que la mediación de conflictos depende del modo por lo cual los procesos restauradores son acogidos, planificados y ejecutados. Así, a partir de la historia oral de vida de estos maestros, en este artículo se busca identificar, en sus narrativas, cómo se llevó a cabo el uso de la justicia restauradora en el contexto escolar. Los autores como Foucault, Larrosa, Veiga-Neto, y Pignatelli ayudaron a problematizar las narrativas de los profesores sobre las prácticas restauradoras, reconociendo en ellas predisposiciones subjetivas que, siendo ejercidas sobre la base de los dispositivos de control, retroalimentan en este locus la misma violencia que pretenden enfriar. Defiéndese que es necesario alentar a la agencia docente, en el sentido de estimular entre los educadores una reflexión permanente, con miras a transformar rutinas escolares y a reflexionar sobre lo que puede hacerse en las circunstancias en las que actúan cotidianamente.]]></p></abstract>
<abstract abstract-type="short" xml:lang="en"><p><![CDATA[ABSTRACT: The present article aims to know the place that human rights and restorative justice have in the oral history of teachers who work in the state network of the city of Campinas-SP. It is understood that conflict mediation depends on the way restorative processes are welcomed, planned and executed. Thus, based on the oral life history of these teachers, this article seeks to identify, in their narratives, how the use of restorative justice was carried out in the school context. Authors such as Foucault, Larrosa, Veiga-Neto, and Pignatelli helped to problematize the teachers' narratives involving restorative practices, recognizing in them subjective predispositions that, being exercised based on control devices, feedback in this locus the same violence they intend to cool down. It is understood that it is necessary to encourage the teaching agency, in the sense of stimulating among educators a permanent reflection, in order to transform school routines and reflect on what can be done in the circumstances in which they operate, on a daily basis.]]></p></abstract>
<kwd-group>
<kwd lng="pt"><![CDATA[Educação em Direitos Humanos]]></kwd>
<kwd lng="pt"><![CDATA[Justiça restaurativa]]></kwd>
<kwd lng="pt"><![CDATA[Violência escolar]]></kwd>
<kwd lng="es"><![CDATA[Educación en Derechos Humanos]]></kwd>
<kwd lng="es"><![CDATA[Justicia restauradora]]></kwd>
<kwd lng="es"><![CDATA[Violencia escolar]]></kwd>
<kwd lng="en"><![CDATA[Human Rights Education]]></kwd>
<kwd lng="en"><![CDATA[Restorative Justice]]></kwd>
<kwd lng="en"><![CDATA[School Violence]]></kwd>
</kwd-group>
</article-meta>
</front><back>
<ref-list>
<ref id="B1">
<nlm-citation citation-type="">
<collab>BRASIL</collab>
<source><![CDATA[Constituição Federal]]></source>
<year>1988</year>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B2">
<nlm-citation citation-type="book">
<collab>BRASIL</collab>
<source><![CDATA[Lei de Diretrizes e Bases da Educação Nacional [LDB nº 9.394]]]></source>
<year>1996</year>
<publisher-loc><![CDATA[Brasília ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Presidência da República]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B3">
<nlm-citation citation-type="book">
<collab>BRASIL</collab>
<source><![CDATA[Parâmetros Curriculares Nacionais: introdução aos parâmetros curriculares nacionais [PCNs]]]></source>
<year>1997</year>
<publisher-loc><![CDATA[Brasília ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Ministério da Educação/Secretaria de Educação Fundamental]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B4">
<nlm-citation citation-type="book">
<collab>BRASIL</collab>
<source><![CDATA[Plano Nacional de Educação em Direitos Humanos [PNEDH]]]></source>
<year>2009</year>
<publisher-loc><![CDATA[Brasília ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Secretaria Especial dos Direitos Humanos, Ministério da Educação, Ministério da Justiça, UNESCO]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B5">
<nlm-citation citation-type="journal">
<collab>BRASIL</collab>
<article-title xml:lang=""><![CDATA[Resolução nº 2, de 30 de Janeiro 2012]]></article-title>
<source><![CDATA[Define Diretrizes Curriculares Nacionais para o Ensino Médio]]></source>
<year>2012</year>
<publisher-loc><![CDATA[Brasília ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Ministério da Educação]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B6">
<nlm-citation citation-type="book">
<collab>BRASIL</collab>
<source><![CDATA[Plano Nacional de Educação [PNE], 2014-2024]]></source>
<year>2014</year>
<publisher-loc><![CDATA[Brasília ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Presidência da República]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B7">
<nlm-citation citation-type="book">
<collab>BRASIL</collab>
<source><![CDATA[Base Nacional Comum Curricular]]></source>
<year>2018</year>
<publisher-loc><![CDATA[Brasília ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[MEC]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B8">
<nlm-citation citation-type="book">
<collab>BRASIL</collab>
<source><![CDATA[Censo da Educação Básica 2020: notas estatísticas]]></source>
<year>2021</year>
<publisher-loc><![CDATA[Brasília ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[INEP]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B9">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[CARRANO]]></surname>
<given-names><![CDATA[Paulo Cézar Rodrigues]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang=""><![CDATA[Educação de jovens e adultos e juventude: o desafio de compreender os sentidos da presença dos jovens na escola da &#8220;segunda chance&#8221;]]></article-title>
<source><![CDATA[REVEJ@: Revista de Educação de Jovens e Adultos]]></source>
<year>2007</year>
<volume>1</volume>
<numero>0</numero>
<issue>0</issue>
<page-range>55-67</page-range><publisher-loc><![CDATA[Belo Horizonte ]]></publisher-loc>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B10">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[CASTELO BRANCO]]></surname>
<given-names><![CDATA[Guilherme]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang=""><![CDATA[Agonística e palavra: as potências da liberdade]]></article-title>
<person-group person-group-type="editor">
<name>
<surname><![CDATA[CASTELO BRANCO]]></surname>
<given-names><![CDATA[Guilherme]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[VEIGA-NETO]]></surname>
<given-names><![CDATA[Alfredo]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Foucault: filosofia e política]]></source>
<year>2013</year>
<page-range>153-61</page-range><publisher-loc><![CDATA[Belo Horizonte ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Autêntica]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B11">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[CASTRO]]></surname>
<given-names><![CDATA[Edgardo]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Vocabulário de Foucault: um percurso pelos seus temas, conceitos e autores]]></source>
<year>2016</year>
<edition>2. ed.</edition>
<publisher-loc><![CDATA[Belo Horizonte ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Autêntica]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B12">
<nlm-citation citation-type="">
<collab>CATALUNYA</collab>
<source><![CDATA[RESOLUCIÓ ENS/585/2017, de 17 de março, per la qual s'estableix l'elaboració i la implementació del Projecte de Convivència en els centres educatius dins el marc del Projecte Educatiu de Centre]]></source>
<year></year>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B13">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[CAVALCANTI]]></surname>
<given-names><![CDATA[Tatiana]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang=""><![CDATA[Casos de agressão a professores crescem 189% no estado de São Paulo]]></article-title>
<source><![CDATA[Folha de S. Paulo]]></source>
<year>2018</year>
<publisher-loc><![CDATA[São Paulo, SP ]]></publisher-loc>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B14">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[CHAUI]]></surname>
<given-names><![CDATA[Marilena]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Manifestações ideológicas do autoritarismo brasileiro]]></source>
<year>2014</year>
<edition>2. ed.</edition>
<publisher-loc><![CDATA[Belo Horizonte ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Autêntica]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B15">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[DAYRELL]]></surname>
<given-names><![CDATA[Juarez Tarcísio]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang=""><![CDATA[A escola como espaço sócio-cultural]]></article-title>
<person-group person-group-type="editor">
<name>
<surname><![CDATA[DAYRELL]]></surname>
<given-names><![CDATA[Juarez]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Múltiplos olhares sobre educação e cultura]]></source>
<year>1996</year>
<page-range>136-61</page-range><publisher-loc><![CDATA[Belo Horizonte ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Ed. UFMG]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B16">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[DUSCHATZKY]]></surname>
<given-names><![CDATA[Silvia]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Maestros errantes: experimentaciones sociales en la intemperie]]></source>
<year>2012</year>
<publisher-loc><![CDATA[Buenos Aires ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Paidós]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B17">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[FOUCAULT]]></surname>
<given-names><![CDATA[Michel]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Tecnologías del yo y otros textos afines]]></source>
<year>1990</year>
<publisher-loc><![CDATA[Barcelona ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Paidós Ibérica]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B18">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[FOUCAULT]]></surname>
<given-names><![CDATA[Michel]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang=""><![CDATA[O sujeito e o poder]]></article-title>
<person-group person-group-type="editor">
<name>
<surname><![CDATA[DREYFUS]]></surname>
<given-names><![CDATA[Hubert]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[RABINOW]]></surname>
<given-names><![CDATA[Paul]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Michel Foucault: uma trajetória filosófica]]></source>
<year>1995</year>
<page-range>231-49</page-range><publisher-loc><![CDATA[Rio de Janeiro ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Forense Universitária]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B19">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[FOUCAULT]]></surname>
<given-names><![CDATA[Michel]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Vigiar e punir: nascimento da prisão]]></source>
<year>1997</year>
<edition>33. ed.</edition>
<publisher-loc><![CDATA[Petrópolis ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Vozes]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B20">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[FOUCAULT]]></surname>
<given-names><![CDATA[Michel]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[História da sexualidade 1: vontade de saber]]></source>
<year>2005</year>
<edition>16. ed.</edition>
<publisher-loc><![CDATA[Rio de Janeiro ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Graal]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B21">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[FOUCAULT]]></surname>
<given-names><![CDATA[Michel]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang=""><![CDATA[A ética do cuidado de si como prática da liberdade]]></article-title>
<source><![CDATA[Ética, sexualidade, política]]></source>
<year>2006</year>
<volume>5</volume>
<page-range>264-87</page-range><publisher-loc><![CDATA[Rio de Janeiro ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Forense Universitária]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B22">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[FOUCAULT]]></surname>
<given-names><![CDATA[Michel]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[História da sexualidade 2: o uso dos prazeres]]></source>
<year>2014</year>
<month>a</month>
<publisher-loc><![CDATA[Rio de Janeiro ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Paz &amp; Terra]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B23">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[FOUCAULT]]></surname>
<given-names><![CDATA[Michel]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Genealogia da ética, subjetividade e sexualidade]]></source>
<year>2014</year>
<month>b</month>
<volume>9</volume>
<page-range>207-13</page-range><publisher-loc><![CDATA[Rio de Janeiro ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Forense Universitária]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B24">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[GUIMARÃES]]></surname>
<given-names><![CDATA[Áurea Maria]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Vigilância, Punição e Depredação Escolar]]></source>
<year>2003</year>
<publisher-loc><![CDATA[Campinas ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Papirus]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B25">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[GUIRARDO]]></surname>
<given-names><![CDATA[Marlene]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang=""><![CDATA[Poder indisciplina: os surpreendentes rumos da relação de poder]]></article-title>
<person-group person-group-type="editor">
<name>
<surname><![CDATA[AQUINO]]></surname>
<given-names><![CDATA[Julio Groppa]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Indisciplina na escola: alternativas teóricas e práticas]]></source>
<year>1996</year>
<edition>16. ed.</edition>
<publisher-loc><![CDATA[São Paulo ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Summus]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B26">
<nlm-citation citation-type="">
<collab>IBGE</collab>
<source><![CDATA[Pesquisa nacional por amostra de domicílios contínua (PNAD Contínua)]]></source>
<year>2019</year>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B27">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[LARROSA]]></surname>
<given-names><![CDATA[Jorge]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang=""><![CDATA[Tecnologias do eu e educação]]></article-title>
<person-group person-group-type="editor">
<name>
<surname><![CDATA[SILVA]]></surname>
<given-names><![CDATA[Tomaz Tadeu da]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[O sujeito da educação: estudos foucaultianos]]></source>
<year>2008</year>
<edition>6. ed.</edition>
<page-range>35-86</page-range><publisher-loc><![CDATA[Petrópolis ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Vozes]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B28">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[LEÃO]]></surname>
<given-names><![CDATA[Geraldo Magela Pereira]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang=""><![CDATA[Experiências da desigualdade: os sentidos da escolarização elaborados por jovens pobres]]></article-title>
<source><![CDATA[Educação e Pesquisa]]></source>
<year>2006</year>
<volume>32</volume>
<numero>1</numero>
<issue>1</issue>
<page-range>31-48</page-range><publisher-loc><![CDATA[São Paulo ]]></publisher-loc>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B29">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[MARTINS]]></surname>
<given-names><![CDATA[Maria do Carmo]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang=""><![CDATA[E se o Outro é o professor? Reflexões acerca do currículo e histórias de vida]]></article-title>
<person-group person-group-type="editor">
<name>
<surname><![CDATA[GALLO]]></surname>
<given-names><![CDATA[Sílvio]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[SOUZA]]></surname>
<given-names><![CDATA[Regina Maria de]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Educação do preconceito: ensaios sobre poder e resistência]]></source>
<year>2004</year>
<page-range>103-18</page-range><publisher-loc><![CDATA[Campinas ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Alínea]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B30">
<nlm-citation citation-type="">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[MEIHY]]></surname>
<given-names><![CDATA[José Carlos Sebe Bom]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang=""><![CDATA[Memória, história oral e história]]></article-title>
<source><![CDATA[Revista de História Oral]]></source>
<year>2010</year>
<volume>4</volume>
<numero>8</numero>
<issue>8</issue>
<page-range>179-91</page-range><publisher-loc><![CDATA[São Paulo ]]></publisher-loc>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B31">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[MELO]]></surname>
<given-names><![CDATA[Eduardo Rezende]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang=""><![CDATA[Comunidade e justiça em parceria para a promoção de respeito e civilidade nas relações familiares e de vizinhança: um experimento de justiça restaurativa e comunitária. Bairro Nova Gerty, São Caetano do Sul/SP]]></article-title>
<person-group person-group-type="editor">
<name>
<surname><![CDATA[SLAKMON]]></surname>
<given-names><![CDATA[Catherine]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[MACHADO]]></surname>
<given-names><![CDATA[Maíra Rocha]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[BOTTINI]]></surname>
<given-names><![CDATA[Pierpaolo Cruz]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Novas direções na governança da justiça e da segurança]]></source>
<year>2006</year>
<page-range>59-80</page-range><publisher-loc><![CDATA[Brasília ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Ministério da Justiça]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B32">
<nlm-citation citation-type="">
<collab>ORGANIZAÇÃO DAS NAÇÕES UNIDAS [ONU]</collab>
<source><![CDATA[Declaração Universal dos Direitos Humanos [DUDH]]]></source>
<year>1948</year>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B33">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[OXHORN]]></surname>
<given-names><![CDATA[Philip]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[SLAKMON]]></surname>
<given-names><![CDATA[Catherine]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang=""><![CDATA[Micro-justiça, desigualdade e cidadania democrática. A construção da sociedade civil através da justiça restaurativa no Brasil]]></article-title>
<person-group person-group-type="editor">
<name>
<surname><![CDATA[SLAKMON]]></surname>
<given-names><![CDATA[Catherine]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[VITTO]]></surname>
<given-names><![CDATA[Renato Campos Pinto de]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[PINTO]]></surname>
<given-names><![CDATA[Renato Sócrates Gomes]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Justiça restaurativa]]></source>
<year>2005</year>
<page-range>189-212</page-range><publisher-loc><![CDATA[Brasília ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Ministério da Justiça, Programa das Nações Unidas para o Desenvolvimento - PNUD]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B34">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[PEREIRA]]></surname>
<given-names><![CDATA[Ana Carolina Reis]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Direitos Humanos, Justiça Restaurativa e Violência Escolar]]></source>
<year>2020</year>
<publisher-loc><![CDATA[Judiaí ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Paco Editorial]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B35">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[PINHO]]></surname>
<given-names><![CDATA[Ângela]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[MARIANI]]></surname>
<given-names><![CDATA[Daniel]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang=""><![CDATA[SP tem quase 2 professores agredidos ao dia; ataque vai de soco a cadeirada]]></article-title>
<source><![CDATA[Folha de S. Paulo]]></source>
<year>2017</year>
<publisher-loc><![CDATA[São Paulo ]]></publisher-loc>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B36">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[PIGNATELLI]]></surname>
<given-names><![CDATA[Frank]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[SILVA]]></surname>
<given-names><![CDATA[Tomaz Tadeu da]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[O sujeito da educação: estudos foucaultianos]]></source>
<year>2008</year>
<edition>6. ed.</edition>
<page-range>127-54</page-range><publisher-loc><![CDATA[Petrópolis ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Vozes]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B37">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[POSSATO]]></surname>
<given-names><![CDATA[Beatris Cristina]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[O &#8220;professor mediador escolar e comunitário&#8221;: uma mirada a partir do cotidiano escolar]]></source>
<year>2014</year>
<publisher-loc><![CDATA[Campinas ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Universidade Estadual de Campinas]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B38">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[RUOTTI]]></surname>
<given-names><![CDATA[Caren]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[ALVES]]></surname>
<given-names><![CDATA[Renato]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[CUBAS]]></surname>
<given-names><![CDATA[Viviane de Oliveira]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Violência na escola: um guia para pais e professores]]></source>
<year>2006</year>
<publisher-loc><![CDATA[São Paulo ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Andhep; Imprensa Oficial do Estado de São Paulo]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B39">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[SCHEINVAR]]></surname>
<given-names><![CDATA[Estela]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[CASTELO BRANCO]]></surname>
<given-names><![CDATA[Guilherme]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[VEIGA-NETO]]></surname>
<given-names><![CDATA[Alfredo]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Foucault: filosofia e política]]></source>
<year>2013</year>
<page-range>143-51</page-range><publisher-loc><![CDATA[Belo Horizonte ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Autêntica]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B40">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[SCHILLING]]></surname>
<given-names><![CDATA[Flávia]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang=""><![CDATA[Violência na escola: reflexões sobre justiça, igualdade e diferença]]></article-title>
<person-group person-group-type="editor">
<name>
<surname><![CDATA[HENNING]]></surname>
<given-names><![CDATA[L. M. P.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[ABBUD]]></surname>
<given-names><![CDATA[M. L. M.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Violência, indisciplina, educação]]></source>
<year>2010</year>
<page-range>127-38</page-range><publisher-loc><![CDATA[Londrina ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[EDUEL]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B41">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[SCHILLING]]></surname>
<given-names><![CDATA[Flávia]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Educação e direitos humanos: percepções sobre a escola justa]]></source>
<year>2014</year>
<publisher-loc><![CDATA[São Paulo ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Cortez]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B42">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[SCHILLING]]></surname>
<given-names><![CDATA[Flávia]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[A sociedade da insegurança e a violência na escola]]></source>
<year>2004</year>
<publisher-loc><![CDATA[São Paulo ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Moderna]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B43">
<nlm-citation citation-type="book">
<collab>SECRETARIA DA EDUCAÇÃO DO ESTADO DE SÃO PAULO (SEESP)</collab>
<source><![CDATA[Manual de proteção escolar e promoção da cidadania]]></source>
<year>2009</year>
<month>a</month>
<publisher-loc><![CDATA[São Paulo ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[FDE]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B44">
<nlm-citation citation-type="book">
<collab>SECRETARIA DA EDUCAÇÃO DO ESTADO DE SÃO PAULO (SEESP)</collab>
<source><![CDATA[Normas gerais de conduta escolar]]></source>
<year>2009</year>
<month>b</month>
<publisher-loc><![CDATA[São Paulo ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[FDE]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B45">
<nlm-citation citation-type="">
<collab>SECRETARIA DA EDUCAÇÃO DO ESTADO DE SÃO PAULO (SEESP)</collab>
<source><![CDATA[Resolução SE nº 19, de 12-2-2010]]></source>
<year></year>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B46">
<nlm-citation citation-type="">
<collab>SECRETARIA DA EDUCAÇÃO DO ESTADO DE SÃO PAULO (SEESP)</collab>
<source><![CDATA[Resolução SE nº 07 de 19-1-2012]]></source>
<year></year>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B47">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[SINGER]]></surname>
<given-names><![CDATA[Helena]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang=""><![CDATA[Direitos humanos na escola: a escola democrática]]></article-title>
<person-group person-group-type="editor">
<name>
<surname><![CDATA[SCHILLING]]></surname>
<given-names><![CDATA[Flavia]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Direitos humanos e educação: outras palavras, outras práticas]]></source>
<year>2005</year>
<page-range>177-85</page-range><publisher-loc><![CDATA[São Paulo ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Cortez]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B48">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[TIBÉRIO]]></surname>
<given-names><![CDATA[Wellington]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[A judicialização das relações escolares: um estudo sobre a produção de professores]]></source>
<year>2011</year>
<publisher-loc><![CDATA[São Paulo ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Universidade de São Paulo]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B49">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[VEIGA-NETO]]></surname>
<given-names><![CDATA[Alfredo]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang=""><![CDATA[Dominação, violência, poder e educação escolar em tempos de Império]]></article-title>
<person-group person-group-type="editor">
<name>
<surname><![CDATA[RAGO]]></surname>
<given-names><![CDATA[Margareth]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[VEIGA-NETO]]></surname>
<given-names><![CDATA[Alfredo]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Figuras de Foucault]]></source>
<year>2008</year>
<page-range>14-38</page-range><publisher-loc><![CDATA[Belo Horizonte ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Autêntica]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B50">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[VENTURI]]></surname>
<given-names><![CDATA[Gustavo]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Direitos humanos: percepções da opinião pública]]></source>
<year>2010</year>
<page-range>9-31</page-range><publisher-loc><![CDATA[Brasília ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Secretaria de Direitos Humanos]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B51">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[VITTO]]></surname>
<given-names><![CDATA[Renato Campos Pinto de]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang=""><![CDATA[Justiça criminal, justiça restaurativa e direitos humanos]]></article-title>
<person-group person-group-type="editor">
<name>
<surname><![CDATA[SLAKMON]]></surname>
<given-names><![CDATA[Catherine]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[VITTO]]></surname>
<given-names><![CDATA[Renato Campos Pinto de]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[PINTO]]></surname>
<given-names><![CDATA[Renato Sócrates Gomes]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Justiça restaurativa]]></source>
<year>2005</year>
<page-range>41-52</page-range><publisher-loc><![CDATA[Brasília ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Ministério da Justiça, Programa das Nações Unidas para o Desenvolvimento - PNUD]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
</ref-list>
</back>
</article>
