<?xml version="1.0" encoding="ISO-8859-1"?><article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id>1809-4309</journal-id>
<journal-title><![CDATA[Práxis Educativa]]></journal-title>
<abbrev-journal-title><![CDATA[Práxis Educativa]]></abbrev-journal-title>
<issn>1809-4309</issn>
<publisher>
<publisher-name><![CDATA[Programa de Pós-Graduação em Educação - Ponta Grossa  ]]></publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S1809-43092021000100203</article-id>
<article-id pub-id-type="doi">10.5212/praxeduc.v.16.16218.026</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="pt"><![CDATA[A humanização Freiriana: processos de formação docente nos documentos que orientam os currículos dos cursos de Pedagogia]]></article-title>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[The Freirean humanization: the teacher training processes in the documents that guide curricula of Pedagogy courses]]></article-title>
<article-title xml:lang="es"><![CDATA[La humanización Freiriana: procesos de formación docente en los documentos que orientan los currículos de los cursos de Pedagogía]]></article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Nery]]></surname>
<given-names><![CDATA[Vanessa Cristina Girotto]]></given-names>
</name>
<xref ref-type="aff" rid="Aff"/>
</contrib>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Barbosa]]></surname>
<given-names><![CDATA[Ana Maria da Silva]]></given-names>
</name>
<xref ref-type="aff" rid="Aff"/>
</contrib>
</contrib-group>
<aff id="Af1">
<institution><![CDATA[,Universidade Federal de Alfenas (UNIFAL), Minas Gerais  ]]></institution>
<addr-line><![CDATA[ ]]></addr-line>
<country>Brasil</country>
</aff>
<aff id="Af2">
<institution><![CDATA[,Universidade Federal de Alfenas (UNIFAL), Minas Gerais  ]]></institution>
<addr-line><![CDATA[ ]]></addr-line>
<country>Brasil</country>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<day>00</day>
<month>00</month>
<year>2021</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<day>00</day>
<month>00</month>
<year>2021</year>
</pub-date>
<volume>16</volume>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http://educa.fcc.org.br/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S1809-43092021000100203&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri><self-uri xlink:href="http://educa.fcc.org.br/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S1809-43092021000100203&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri><self-uri xlink:href="http://educa.fcc.org.br/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S1809-43092021000100203&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri><abstract abstract-type="short" xml:lang="pt"><p><![CDATA[Resumo: Trata-se de um estudo em torno dos processos de humanização presentes nos documentos que orientam os currículos dos cursos de formação de professores, mais especificamente o curso de Pedagogia, no Brasil. O objetivo consistiu em compreender as formas como a construção desse conceito foi orientada nesses documentos. O pensamento freiriano é a centralidade nas discussões trazidas por entender-se que ele pode auxiliar a construção de um novo paradigma pedagógico, tendo como princípio a formação para a humanização. O estudo guiou-se por uma pesquisa documental e os dados foram analisados pelo viés da pesquisa qualitativa. Como resultado, apresentam-se discussões em torno da formação de professores em conexão com os documentos legais. Tecem-se reflexões com o intuito de aproximar legislação, professores e pesquisadores, de forma humanizada.]]></p></abstract>
<abstract abstract-type="short" xml:lang="en"><p><![CDATA[Abstract: This is a study on the humanization processes present in the documents that guide the curricula of the courses, specifically the course of Pedagogy, in Brazil. The main purpose was to understand the ways in which the construction of this concept was guided in these documents. The Freirean thinking is central to the discussions brought up as it is understood that it may assist in the construction of a new pedagogical paradigm, based on the principle of training for humanization. The study was guided by a documentary research, and the data were analyzed according to a qualitative perspective. As a result, discussions about teacher training in connection with legal documents are developed. Reflections are conducted with the aim of joining legislation, teachers and researchers in a humanized way.]]></p></abstract>
<abstract abstract-type="short" xml:lang="es"><p><![CDATA[Resumen: Se trata de un estudio sobre los procesos de humanización presentes en los documentos que orientan los currículos de las carreras de Formación Docente, más específicamente la carrera de Pedagogía. El objetivo consistió en comprender las formas cómo la construcción de este concepto fue orientada en estos documentos. El pensamiento freiriano es el centro en las discusiones que se generan al comprender que éste puede ayudar a la construcción de un nuevo paradigma pedagógico, teniendo como principio la formación para la humanización. El estudio fue guiado por una investigación documental, y los datos fueron analizados bajo la perspectiva de la investigación cualitativa. Como resultado, se presentan discusiones sobre la formación de profesores en conexión con los documentos legales. Se tejen reflexiones con el objetivo de aproximar legislación, docentes e investigadores, de forma humanitaria.]]></p></abstract>
<kwd-group>
<kwd lng="pt"><![CDATA[Humanização]]></kwd>
<kwd lng="pt"><![CDATA[Pedagogia]]></kwd>
<kwd lng="pt"><![CDATA[Documentos oficiais]]></kwd>
<kwd lng="en"><![CDATA[Humanization]]></kwd>
<kwd lng="en"><![CDATA[Pedagogy]]></kwd>
<kwd lng="en"><![CDATA[Official documents]]></kwd>
<kwd lng="es"><![CDATA[Humanización]]></kwd>
<kwd lng="es"><![CDATA[Pedagogía]]></kwd>
<kwd lng="es"><![CDATA[Documentos Oficiales]]></kwd>
</kwd-group>
</article-meta>
</front><back>
<ref-list>
<ref id="B1">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[ABENSUR]]></surname>
<given-names><![CDATA[P. L. D.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang=""><![CDATA[Currículo: o jeito freireano de fazer]]></article-title>
<source><![CDATA[Revista Eletrônica de Educação]]></source>
<year>2012</year>
<volume>6</volume>
<numero>2</numero>
<issue>2</issue>
<page-range>289-310</page-range><publisher-loc><![CDATA[São Carlos ]]></publisher-loc>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B2">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[ARROYO]]></surname>
<given-names><![CDATA[M. G.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Ofício de mestre: imagens e auto-imagens]]></source>
<year>2013</year>
<edition>15</edition>
<publisher-loc><![CDATA[Petrópolis, RJ ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Vozes]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B3">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[ARROYO]]></surname>
<given-names><![CDATA[M. G.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang=""><![CDATA[Paulo Freire: outro paradigma pedagógico?]]></article-title>
<source><![CDATA[Educação em Revista]]></source>
<year>2019</year>
<volume>35</volume>
<numero>e214631</numero>
<issue>e214631</issue>
<page-range>1-20</page-range><publisher-loc><![CDATA[Belo Horizonte ]]></publisher-loc>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B4">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[ARROYO]]></surname>
<given-names><![CDATA[M. G.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang=""><![CDATA[Pedagogias em movimento &#8211; o que temos a aprender dos movimentos sociais?]]></article-title>
<source><![CDATA[Currículo sem fronteiras, [s. l.]]]></source>
<year>2003</year>
<volume>3</volume>
<numero>1</numero>
<issue>1</issue>
<page-range>28-49</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B5">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[BRAGA]]></surname>
<given-names><![CDATA[M. M. S. C.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Prática pedagógica docente-discente e humanização: contribuição de Paulo Freire para a escola pública]]></source>
<year>2012</year>
<publisher-loc><![CDATA[Recife ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Universidade Federal de Pernambuco]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B6">
<nlm-citation citation-type="book">
<collab>BRASIL</collab>
<source><![CDATA[Ato Institucional Nº 5, de 13 de dezembro de 1968. São mantidas a Constituição de 24 de janeiro de 1967 e as Constituições Estaduais; O Presidente da República poderá decretar a intervenção nos estados e municípios, sem as limitações previstas na Constituição, suspender os direitos políticos de quaisquer cidadãos pelo prazo de 10 anos e cassar mandatos eletivos federais, estaduais e municipais, e dá outras providências]]></source>
<year>1968</year>
<publisher-loc><![CDATA[Brasília ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Presidência da República, Casa Civil, Subchefia para Assuntos Jurídicos]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B7">
<nlm-citation citation-type="book">
<collab>BRASIL</collab>
<source><![CDATA[Lei Nº 9.394, de 20 de dezembro de 1996. Estabelece as diretrizes e bases da educação nacional]]></source>
<year>1996</year>
<publisher-loc><![CDATA[Brasília ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Presidência da República, Casa Civil, Subchefia para Assuntos Jurídicos]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B8">
<nlm-citation citation-type="book">
<collab>BRASIL</collab>
<source><![CDATA[Parecer CNE/CP nº 5, de 13 de dezembro de 2005. Diretrizes Curriculares Nacionais para o Curso de Pedagogia]]></source>
<year>2005</year>
<publisher-loc><![CDATA[Brasília ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Ministério da Educação, Conselho Nacional de Educação]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B9">
<nlm-citation citation-type="book">
<collab>BRASIL</collab>
<source><![CDATA[Resolução CNE/CP Nº 2, de 1º de julho de 2015. Define as Diretrizes Curriculares Nacionais para a formação inicial em nível superior (cursos de licenciatura, cursos de formação pedagógica para graduados e cursos de segunda licenciatura) e para a formação continuada]]></source>
<year>2015</year>
<publisher-loc><![CDATA[Brasília ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Ministério da Educação, Conselho Nacional de Educação, Conselho Pleno]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B10">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[BRIGHENTE]]></surname>
<given-names><![CDATA[M. F.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[MESQUIDA]]></surname>
<given-names><![CDATA[P.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang=""><![CDATA[Paulo Freire: da denúncia da educação bancária ao anúncio de uma pedagogia libertadora]]></article-title>
<source><![CDATA[Pro-Posições]]></source>
<year>2016</year>
<volume>27</volume>
<numero>1</numero>
<issue>1</issue>
<page-range>155-77</page-range><publisher-loc><![CDATA[Campinas ]]></publisher-loc>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B11">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[DANTAS]]></surname>
<given-names><![CDATA[L. G.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[CAVALCANTE JUNIOR]]></surname>
<given-names><![CDATA[F. S. C.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang=""><![CDATA[Educação e diálogo: construindo o humano]]></article-title>
<source><![CDATA[Cadernos de Educação]]></source>
<year>2009</year>
<volume>32</volume>
<page-range>181-96</page-range><publisher-loc><![CDATA[Pelotas ]]></publisher-loc>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B12">
<nlm-citation citation-type="">
<collab>DICIO</collab>
<source><![CDATA[Dicionário Online de Português. Humanização]]></source>
<year>2019</year>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B13">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[FREIRE]]></surname>
<given-names><![CDATA[P.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Educação como prática da liberdade]]></source>
<year>1979</year>
<edition>9</edition>
<publisher-loc><![CDATA[Rio de Janeiro ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Paz e Terra]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B14">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[FREIRE]]></surname>
<given-names><![CDATA[P.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Pedagogia da Autonomia: saberes necessários à prática educativa]]></source>
<year>2015</year>
<edition>51</edition>
<publisher-loc><![CDATA[Rio de Janeiro ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Paz e Terra]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B15">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[FREIRE]]></surname>
<given-names><![CDATA[P.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Pedagogia da Esperança: um reencontro com a Pedagogia do Oprimido]]></source>
<year>1997</year>
<edition>1</edition>
<publisher-loc><![CDATA[São Paulo ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Paz e Terra]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B16">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[FREIRE]]></surname>
<given-names><![CDATA[P.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Pedagogia do Oprimido]]></source>
<year>2018</year>
<edition>66</edition>
<publisher-loc><![CDATA[Rio de Janeiro ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Paz e Terra]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B17">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[GUEDES]]></surname>
<given-names><![CDATA[M. G. M.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Contribuição de Paulo Freire para as políticas e práticas curriculares nos sistemas de ensino]]></source>
<year>2012</year>
<publisher-loc><![CDATA[Recife ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Universidade Federal de Pernambuco]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B18">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[GUEDES]]></surname>
<given-names><![CDATA[M. Q.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang=""><![CDATA[A nova política de formação de professores no Brasil: enquadramentos da Base Nacional Comum Curricular e do programa de residência pedagógica]]></article-title>
<source><![CDATA[Da Investigação às Práticas]]></source>
<year>2018</year>
<volume>9</volume>
<numero>1</numero>
<issue>1</issue>
<page-range>90-9</page-range><publisher-loc><![CDATA[Lisboa ]]></publisher-loc>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B19">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[KIMIECIKI]]></surname>
<given-names><![CDATA[D.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang=""><![CDATA[Homem/Ser humano]]></article-title>
<person-group person-group-type="editor">
<name>
<surname><![CDATA[STRECK]]></surname>
<given-names><![CDATA[D. R.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[REDIN]]></surname>
<given-names><![CDATA[E.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[ZITKOSKI]]></surname>
<given-names><![CDATA[J. J.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Dicionário Paulo Freire]]></source>
<year>2010</year>
<edition>2</edition>
<page-range>208-10</page-range><publisher-loc><![CDATA[Belo Horizonte ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Autêntica]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B20">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[KRAWCZYK]]></surname>
<given-names><![CDATA[N.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[LOMBARDI]]></surname>
<given-names><![CDATA[J. C.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[O golpe de 2016 e a Educação no Brasil]]></source>
<year>2018</year>
<publisher-loc><![CDATA[Uberlândia ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Navegando Publicações]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B21">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[MEDEIROS]]></surname>
<given-names><![CDATA[A.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang=""><![CDATA[Humanização versus desumanização: reflexões em torno da pedagogia do oprimido]]></article-title>
<source><![CDATA[Revista reflexões]]></source>
<year>2013</year>
<volume>2</volume>
<numero>3</numero>
<issue>3</issue>
<page-range>127-37</page-range><publisher-loc><![CDATA[Fortaleza ]]></publisher-loc>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B22">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[MENDONÇA]]></surname>
<given-names><![CDATA[N. J. A. de.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[A humanização na Pedagogia de Paulo Freire]]></source>
<year>2006</year>
<publisher-loc><![CDATA[Recife ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Universidade Federal de Pernambuco]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B23">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[PRETTO]]></surname>
<given-names><![CDATA[F. L.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[ZITKOSKI]]></surname>
<given-names><![CDATA[Jaime J.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang=""><![CDATA[Por uma educação humanizadora: um diálogo entre Paulo Freire e Erich Fromm]]></article-title>
<source><![CDATA[Revista de Ciências Humanas &#8211; Educação]]></source>
<year>2016</year>
<volume>17</volume>
<numero>29</numero>
<issue>29</issue>
<page-range>46-65</page-range><publisher-loc><![CDATA[Frederico Westphalen ]]></publisher-loc>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B24">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[SILVA]]></surname>
<given-names><![CDATA[A. G. F.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Educação e liberdade: o conceito de liberdade na pedagogia brasileira da década de oitenta]]></source>
<year>2007</year>
<publisher-loc><![CDATA[Recife ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Universidade Federal de Pernambuco]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B25">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[STRAPASSON]]></surname>
<given-names><![CDATA[G. S. S.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Políticas de formação continuada para professores: estabelecendo leituras a partir de um contexto]]></source>
<year>2011</year>
<publisher-loc><![CDATA[Passo Fundo ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Universidade de Passo Fundo]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B26">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[STRECK]]></surname>
<given-names><![CDATA[D. R.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang=""><![CDATA[Educação e transformação social hoje: alguns desafios político-pedagógicos]]></article-title>
<source><![CDATA[Revista Lusófona de Educação]]></source>
<year>2009</year>
<volume>13</volume>
<numero>13</numero>
<issue>13</issue>
<page-range>89-100</page-range><publisher-loc><![CDATA[Lisboa ]]></publisher-loc>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B27">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[ZITKOSKI]]></surname>
<given-names><![CDATA[J. J.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang=""><![CDATA[Humanização/desumanização]]></article-title>
<person-group person-group-type="editor">
<name>
<surname><![CDATA[STRECK]]></surname>
<given-names><![CDATA[D. R.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[REDIN]]></surname>
<given-names><![CDATA[E.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[ZITKOSKI]]></surname>
<given-names><![CDATA[J. J.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Dicionário Paulo Freire]]></source>
<year>2010</year>
<edition>2</edition>
<page-range>210-1</page-range><publisher-loc><![CDATA[Belo Horizonte ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Autêntica]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
</ref-list>
</back>
</article>
