<?xml version="1.0" encoding="ISO-8859-1"?><article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id>1981-416x</journal-id>
<journal-title><![CDATA[Revista Diálogo Educacional]]></journal-title>
<abbrev-journal-title><![CDATA[Rev. Diálogo Educ.]]></abbrev-journal-title>
<issn>1981-416x</issn>
<publisher>
<publisher-name><![CDATA[Pontifícia Universidade Católica do Paraná (PUCPR)]]></publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S1981-416x2018000400999</article-id>
<article-id pub-id-type="doi">10.7213/1981-416x.18.059.ds01</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="pt"><![CDATA[Antecipação e formação: o pensamento utópico e o paradoxo da formação humana]]></article-title>
<article-title xml:lang="es"><![CDATA[Anticipación y formación: el pensamiento utópico y la paradoja de la formación humana]]></article-title>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[Anticipation and development: the utopian thought and the paradox of human development]]></article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Peroza]]></surname>
<given-names><![CDATA[Juliano]]></given-names>
</name>
<xref ref-type="aff" rid="Aff"/>
</contrib>
</contrib-group>
<aff id="Af1">
<institution><![CDATA[,Instituto Federal de Educação, Ciência e Tecnologia do Paraná  ]]></institution>
<addr-line><![CDATA[Irati PR]]></addr-line>
<country>Brazil</country>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<day>00</day>
<month>10</month>
<year>2018</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<day>00</day>
<month>10</month>
<year>2018</year>
</pub-date>
<volume>18</volume>
<numero>59</numero>
<fpage>999</fpage>
<lpage>1021</lpage>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http://educa.fcc.org.br/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S1981-416x2018000400999&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri><self-uri xlink:href="http://educa.fcc.org.br/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S1981-416x2018000400999&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri><self-uri xlink:href="http://educa.fcc.org.br/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S1981-416x2018000400999&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri><abstract abstract-type="short" xml:lang="pt"><p><![CDATA[Resumo Este artigo objetiva apresentar as tensões paradoxais entre o pensamento utópico e a formação humana. Os pressupostos teórico-metodológicos da investigação são a hermenêutica e a pesquisa bibliográfica, com a finalidade de compreender e interpretar esta interrelação entre utopia e formação. Na primeira parte, será apresentada uma discussão histórica e filosófica sobre a utopia e a educação, de modo a demonstrar, desde a antiguidade até a modernidade, algumas concepções de formação intuídas a partir de referenciais do pensamento utópico e que estão nas matrizes do pensamento ocidental, com base nas referências de Platão (2006), Cambi (1999), Jaeger (2010) e More (1997). Na segunda parte se discute sobre os pressupostos epistemológicos do pensamento utópico, compreendido como a visão do &#8220;ainda-não-consciente&#8221; que dialetiza na história a busca do &#8220;já-ainda-não&#8221;, com base nas obras de Bloch (2005, 2006). E, por fim, refletiremos sobre o paradoxo da formação humana em diálogo com os referenciais do pensamento utópico Furter (1968; 1977/78). Conclui-se que a formação humana na perspectiva do pensamento utópico revela um paradoxo: a problematização do devir humano no horizonte de uma conclusão-inconclusa.]]></p></abstract>
<abstract abstract-type="short" xml:lang="es"><p><![CDATA[Resumen Este artículo tiene como objetivo presentar las tensiones paradojales entre el pensamiento utópico y la formación humana. Los presupuestos teórico-metodológicos de la investigación son la hermenéutica y la investigación bibliográfica, que utilizamos con la finalidad de comprender e interpretar esta interrelación entre utopía y formación. En la primera parte, se presentará una discusión histórica y filosófica sobre la utopía y la educación, para demostrar, desde la antigüedad hasta la modernidad, algunas concepciones de formación intuidas a partir de referencias del pensamiento utópico y que están en las matrices del pensamiento occidental, sobre la base de las referencias de Platão (2006), Cambi (1999), Jaeger (2010), More (1997). En la segunda parte, se discute sobre los presupuestos epistemológicos del pensamiento utópico, comprendido como la visión del &#8220;todavía-no-consciente&#8221; que dialectiza en la historia la búsqueda del &#8220;ya-todavía-no&#8221;, con base en las obras de Bloch (2005, 2006). Al finalizar, reflexionamos sobre la paradoja de la formación humana en diálogo con los referentes del pensamiento utópico Furter (1968, 1977/78). Se concluye que la formación humana en la perspectiva del pensamiento utópico revela una paradoja: la problematización del devenir humano en el horizonte de una conclusión-inconclusa.]]></p></abstract>
<abstract abstract-type="short" xml:lang="en"><p><![CDATA[Abstract This article aims to present the paradoxical tensions between the utopian thought and human development. The theoretical and methodological premises of the investigation are hermeneutics and bibliographical research, with the purpose of understanding and interpreting the link between utopia and development. Firstly, there will be a historical and philosophical discussion on utopia and education, in order to demonstrate, from ancient times up till now, some concepts of development perceived through reference of the utopian thought, which are in the foundations of Western thought, based on the references of Platão (2006), Cambi (1999), Jaeger (2010), More (1997). Secondly, a discussion is made on the epistemological premises of the utopian thought, understood as the view of the &#8220;still-not-aware&#8221;, which dialectises into history the search for the &#8220;already-still-not&#8221;, based on the works of Bloch (2005. 2006). And, lastly, there shall be a reflection on the paradox of human formation in dialog with the reference for utopian thought Furter (1968; 1977/78). It may be concluded that human development, in the perspective of utopian thought, reveals a paradox: the problematization of what&#8217;s to come for the human species, with an inconclusive-conclusion in the horizon.]]></p></abstract>
<kwd-group>
<kwd lng="pt"><![CDATA[Utopia]]></kwd>
<kwd lng="pt"><![CDATA[Paradoxo]]></kwd>
<kwd lng="pt"><![CDATA[Formação Humana]]></kwd>
<kwd lng="es"><![CDATA[Utopia]]></kwd>
<kwd lng="es"><![CDATA[Paradoja]]></kwd>
<kwd lng="es"><![CDATA[Formación humana]]></kwd>
<kwd lng="en"><![CDATA[Utopia]]></kwd>
<kwd lng="en"><![CDATA[Paradox]]></kwd>
<kwd lng="en"><![CDATA[Human Development]]></kwd>
</kwd-group>
</article-meta>
</front><back>
<ref-list>
<ref id="B1">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[AINSA]]></surname>
<given-names><![CDATA[F]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang=""><![CDATA[Les Utopies sont mortes, vive l&#8217;utopie]]></article-title>
<collab>LE COURRIEUR DE L&#8217;UNESCO</collab>
<source><![CDATA[Les Utopies, ou la quête de l&#8217;impossible]]></source>
<year>1991</year>
<publisher-loc><![CDATA[Paris ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[UNESCO]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B2">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[AGOSTINHO]]></surname>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[A Cidade de Deus (Contra os Pagãos), Parte I: Livros I a X; Parte II: Livros XI a XXII]]></source>
<year>2012</year>
<publisher-loc><![CDATA[Petrópolis, RJ ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Vozes]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B3">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[BLOCH]]></surname>
<given-names><![CDATA[E]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[O Princípio Esperança]]></source>
<year>2005</year>
<publisher-loc><![CDATA[Rio de Janeiro ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[EdUERJ: Contraponto]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B4">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[BLOCH]]></surname>
<given-names><![CDATA[E]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[O Princípio Esperança]]></source>
<year>2006</year>
<publisher-loc><![CDATA[Rio de Janeiro ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[EdUERJ: Contraponto]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B5">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[BLOCH]]></surname>
<given-names><![CDATA[E]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[O Princípio Esperança]]></source>
<year>2006</year>
<publisher-loc><![CDATA[Rio de Janeiro ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[EdUERJ: Contraponto]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B6">
<nlm-citation citation-type="book">
<collab>BIBLIA SAGRADA</collab>
<source><![CDATA[A Bíblia de Jerusalém]]></source>
<year>2001</year>
<publisher-loc><![CDATA[São Paulo ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Editora Paulus]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B7">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[CAMBI]]></surname>
<given-names><![CDATA[F]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[História da pedagogia]]></source>
<year>1999</year>
<publisher-loc><![CDATA[São Paulo ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[UNESP (FEU)]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B8">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[FREIRE]]></surname>
<given-names><![CDATA[P]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Cartas à Cristina: Reflexões sobre minha vida e minha práxis]]></source>
<year>2003</year>
<publisher-loc><![CDATA[São Paulo ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[UNESP]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B9">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[FURTER]]></surname>
<given-names><![CDATA[P]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[A dialética da esperança: interpretação do pensamento de Ernst Bloch]]></source>
<year>1968</year>
<publisher-loc><![CDATA[São Paulo ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Paz e Terra]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B10">
<nlm-citation citation-type="">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[FURTER]]></surname>
<given-names><![CDATA[P]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[L&#8217;Amérique Utopique: Essai sur la contribution de la pensée utopique au developpement de la formation des latino-americains]]></source>
<year>1978</year>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B11">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[JAEGER]]></surname>
<given-names><![CDATA[W]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Paideia: a formação do homem grego]]></source>
<year>2010</year>
<publisher-loc><![CDATA[São Paulo ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[WMF Martins Fontes]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B12">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[KEMPIS]]></surname>
<given-names><![CDATA[T. de]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Imitação de Cristo: textos escolhidos]]></source>
<year>1987</year>
<publisher-loc><![CDATA[São Paulo ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Quadrante]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B13">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[MORE]]></surname>
<given-names><![CDATA[T]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[A utopia]]></source>
<year>1997</year>
<publisher-loc><![CDATA[São Paulo ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Nova Cultural]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B14">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[MORA]]></surname>
<given-names><![CDATA[J. F]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Dicionário de Filosofia]]></source>
<year>2004</year>
<publisher-loc><![CDATA[São Paulo ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Edições Loyola]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B15">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[NOGUEIRA]]></surname>
<given-names><![CDATA[A]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang=""><![CDATA[Prefácio]]></article-title>
<person-group person-group-type="editor">
<name>
<surname><![CDATA[FREIRE]]></surname>
<given-names><![CDATA[P.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[FREIRE]]></surname>
<given-names><![CDATA[A. M]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Cartas à Cristina: Reflexões sobre minha vida e minha práxis (org.)]]></source>
<year>2003</year>
<publisher-loc><![CDATA[São Paulo ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[UNESP]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B16">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[PLATÃO]]></surname>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[A República]]></source>
<year>2006</year>
<publisher-loc><![CDATA[São Paulo ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Martins Fontes]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B17">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[QUARTA]]></surname>
<given-names><![CDATA[C]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Utopia: gênese de uma palavra-chave]]></source>
<year>2006</year>
<publisher-name><![CDATA[FAEPEX/UNICAMP]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B18">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[SEVERINO]]></surname>
<given-names><![CDATA[A. J]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang=""><![CDATA[A busca de sentido da formação humana: tarefa da filosofia da educação]]></article-title>
<source><![CDATA[Educação e Pesquisa]]></source>
<year>2006</year>
<volume>32</volume>
<numero>3</numero>
<issue>3</issue>
<page-range>619-34</page-range><publisher-loc><![CDATA[São Paulo ]]></publisher-loc>
</nlm-citation>
</ref>
</ref-list>
</back>
</article>
